Kunnen robots ons beter doen presenteren?

Robots kunnen al heel wat. Maar een presentatie geven? Neeh.

Dat dacht ik. En jij misschien ook. Totdat ik de expo over robots in het Science Museum in Londen bezocht. Robots zouden weleens veel sneller dan je denkt jouw plaats op het podium kunnen overnemen.

Moet je je zorgen beginnen maken? Misschien wel.

De robot is niet meer de robot die je kent

Waar denk jij aan bij het woord ‘robot’? Zie je een blikkendoos die als een afwezige grootvader op sloffen slentert en ‘blieb blieb’ scandeert? Dan is het dringend tijd om naar Londen te sporen en de expo over robots in het Science Museum te bezoeken. Daar krijg je een overzicht doorheen de tijd van de eerste mechanische wondervoorwerpen – zoals bewegende heiligbeelden – tot de laatste lichting robots die nog nauwelijks te onderscheiden zijn van echte mensen.

Inkha verwelkomde de bezoekers van King’s College in Londen.

Robots kunnen tegenwoordig vuistjes geven, personen met hun ogen volgen via eye-tracking en zelfs vragen beantwoorden. Zo verwelkomde Inkha van 2003 tot 2015 de bezoekers van King’s College in Londen en gaf ze informatie over de campus. Met haar gelaatsuitdrukkingen uitte ze emoties en ze kon een eenvoudig gesprek voeren met het publiek.

Een robot die presentaties geeft?

Robots nemen steeds meer taken van ons over, maar ondanks de enorme vooruitgang halen ze toch nog een onvoldoende op typisch menselijke aspecten zoals taal, interactie en improvisatie. Robots kunnen al wel een publiek in een bejaardentehuis entertainen door hen een dansje aan te leren, maar een presentatie geven over een complex thema, dat lijkt nog een brug te ver. Of toch niet?

Al ooit gehoord van Hiroshi Ishiguro? Een gepassioneerde vrijwilligster op de expo vertelt me over de Japanse professor van de Universiteit van Osaka die levensechte robots bouwt. ‘Hij maakte zelfs een kloon van zichzelf’, voegt ze eraan toe. ‘Zijn eigen telegeleide dubbelganger, Geminoid HI-1, is in staat om zijn bewegingen, ademhaling en stem na te bootsen. Erg handig, omdat hij op die manier tegelijkertijd op twee meetings kan zijn of een presentatie vanop afstand geven.’

Wat maakt ons mens?

Professor Ishiguro is gefascineerd door datgene wat ons mens maakt. Met zijn robots probeert hij dat te benaderen. Robots moeten volgens hem zich minder als machines gedragen en meer zoals ons.

Maar wanneer gedragen wij ons ten volle als mens? Volgens mij zie je dat het best wanneer twee personen praten over datgene wat emoties opwekt, zoals over een gedeelde passie. Dan gaat het over persoonlijke verhalen en zie je glimlachende gezichten, armen en handen die ijverig gesticuleren en stemmen met veel intonatie. Je krijgt een levendige conversatie die zichzelf in stand houdt – iets waar robots het nog verdomd moeilijk mee hebben –.

Wat gebeurt er met een spreker die een presentatie geeft?

Denk even aan een standaardpresentatie. Hoe ziet de spreker er uit? Waarschijnlijk verstijfd en met geen enkele expressie. Kijkt de spreker het publiek aan? Nee, want hij of zij heeft enkel oog voor de slides. De presentatie lijkt een vooraf geprogrammeerde woordenstroom die voorbijraast, ongeacht de reactie van het publiek.

Wat is dan het verschil met een robot, zoals de dubbelganger van professor Ishiguro? Een robot trekt de aandacht, de meeste sprekers doen dat niet. En als ik zie hoe snel robots evolueren, dan vrees ik dat over amper enkele jaren tijd robots veel beter in staat zullen zijn om een presentatie te geven dan de meeste sprekers.

Wanneer kan jij winnen van een robot?

Toon tijdens je presentatie emotie (Foto: Lisa Zillio for SISSA)

Benadruk tijdens je presentatie zoveel mogelijk je menselijke eigenschappen. Hoe?

  1. Toon emotie en breng die over. Maak je publiek enthousiast, verontwaardigd of ontroerd. Dat doe je het best door tijdens je presentatie te vertellen over dingen die je raken.
  2. Maak oogcontact met je publiek.
  3. Zorg voor afwisseling in je stem. Pas je intonatie, volume en ritme aan, afhankelijk van wat je gaat vertellen.
  4. Gebruik je handen en je hele lichaam om wat je vertelt te ondersteunen.
  5. Speel in op de reacties uit het publiek en op de omgeving. Kijkt iemand bijvoorbeeld verbaasd? Vraag dan waarom en pas je verhaal aan. Laat het publiek vragen stellen.

Moet jij je zorgen maken?

Hoe presenteer jij? Als een houterige robot die geen rekening houdt met het publiek? Dan is het dringend tijd om je presentatiestijl te vermenselijken. Zorg ervoor dat je uit elke presentatie lessen trekt om het beter te doen, want anders nemen straks de robots het van jou over.

De vraag die je je dus best stelt bij elke komende presentatie is: zou een robot het beter doen dan mezelf?

Veel – blieb blieb – succes!

 

(De expo Robots kan je nog tot 3 september bezoeken in Londen.)

-----------------------------------------------------------
4 extra tips & tricks voor onderzoekers
-----------------------------------------------------------